السيد موسى الشبيري الزنجاني
1436
كتاب النكاح ( فارسى )
حق وقاع در چهار ماه در عقد متعه : برخى از مطالب مورد بحث اين است كه آيا اين حق در مورد متعه و عقد انقطاعى هم وجود دارد يا نه ؟ قبلًا لازم است اقوال فقهاء در اين مسأله و سابقه آن را در ميان قدما بررسى كنيم . مرحوم آقا جمال در حاشيه شرح لمعه در بحث نكاح مىفرمايد : اكثر فقها گفتهاند كه در متعه حقى نيست و سپس احاله مىكند كه توضيح بيشتر را ضمن بحث ايلاء خواهيم آورد و در بحث ايلاء به جاى كلمه اكثر مىفرمايد : مشهور ما بين اصحابنا اين است كه در متعه چنين حقى وجود ندارد . ايشان ضمن اينكه حكم ايلاء را ذاتاً بر متعه بار نمىدانند ، ضمناً عدم وجود اين حق را ( وقاع در حد 4 ماه ) به مشهور نسبت دادهاند . مرحوم نراقى در مستند نيز نسبت به مشهور داده كه در متعه چنين حقى قائل نيستند و البته نظر خودش اين است كه اظهر تعميم است و متعه همچنين حقى دارد عبارت رياض هم در اين مسأله مجمل است ، چون در رياض مسأله را با مجموعهاى از قيود ذكر نموده كه يكى هم دوام است و سپس نسبت به مشهور داده است كه چنين حقى در مورد شخص وجود ندارد كه از چهار ماه به تأخير بيندازد ، با اين قيود ، و لذا معلوم نيست شهرت به قيد دوام هم مىخورد يا نه ؟ و لذا مجمل است . ما براى بررسى اين شهرت به فتاواى فقها مراجعه نموديم ، چون كثيرى از اين ادعاى شهرتها اصلى ندارد . اين مسأله تا زمان شهيد ثانى اصلًا مطرح نبوده است ، نه در بحث از حقوق زنها اين مسأله تمايز بين دائم و انقطاعى مطرح است ( همچون بحث عزل و ترك وقاع در 4 ماه ) كه مناسب بود ضمن تحديد اين حقوق مورد بحث قرار گيرد و نه حتى در مباحثى كه فروق بين زوجه دائم و انقطاعى را ذكر كردهاند همچون وجوب كسوه و نفقه و ارث در دائم و عدم آن در متعه نيز مطرح نشده است و فقط يك تعبير ايذاء هست كه خواهيم ديد به جاى ديگرى ناظر است و خلاصه در هيچ جا ، قبل از شهيد ثانى مسأله مطرح نيست ، حتى شيخ مفيد